Prezydenci USA po kolei – od Jerzego Waszyngtona po czasy współczesne

Stanowisko Prezydenta Stanów Zjednoczonych zostało ustanowione w 1789 roku na mocy konstytucji, która obowiązuje do dziś. Urząd ten miał pełnić funkcję głowy państwa, naczelnego dowódcy armii oraz szefa rządu federalnego. Od tamtej pory w historii USA urząd prezydenta sprawowało wielu polityków, którzy w różnym stopniu wpłynęli na kształt państwa, jego politykę wewnętrzną i międzynarodową.

Prezydenci Stanów Zjednoczonych w kolejności chronologicznej

XVIII wiek i początki państwa

1. George Washington (1789–1797) – pierwszy prezydent, uważany za ojca narodu. Nie należał do żadnej partii politycznej, symbol jedności i demokracji.
2. John Adams (1797–1801) – reprezentant Federalistów, autor wielu aktów prawnych, utrwalił instytucję prezydentury.
3. Thomas Jefferson (1801–1809) – współautor Deklaracji Niepodległości, twórca Partii Demokratyczno-Republikańskiej, dokonał zakupu Luizjany od Francji.
4. James Madison (1809–1817) – zwany „ojcem konstytucji”, prowadził kraj przez wojnę z Wielką Brytanią w latach 1812–1815.
5. James Monroe (1817–1825) – autor słynnej doktryny Monroe’a, która podkreślała izolacjonizm i nieingerencję Europy w sprawy obu Ameryk.

XIX wiek – ekspansja i wojna secesyjna

6. John Quincy Adams (1825–1829) – syn Johna Adamsa, wspierał rozwój infrastruktury i handlu.
7. Andrew Jackson (1829–1837) – pierwszy prezydent wywodzący się z ludu, założyciel Partii Demokratycznej, zwolennik silnej władzy wykonawczej.
8. Martin Van Buren (1837–1841) – jego prezydentura przypadła na czas kryzysu gospodarczego.
9. William Henry Harrison (1841) – najkrócej urzędujący prezydent, zmarł miesiąc po zaprzysiężeniu.
10. John Tyler (1841–1845) – przejął urząd po śmierci Harrisona, dążył do przyłączenia Teksasu.
11. James K. Polk (1845–1849) – rozszerzył terytorium USA, zdobył Kalifornię i południowy zachód w wyniku wojny z Meksykiem.
12. Zachary Taylor (1849–1850) – generał wojny meksykańskiej, zmarł w trakcie kadencji.
13. Millard Fillmore (1850–1853) – kontynuował politykę równowagi między stanami wolnymi a niewolniczymi.
14. Franklin Pierce (1853–1857) – jego decyzje pogłębiały konflikt między Północą a Południem.
15. James Buchanan (1857–1861) – nie potrafił powstrzymać eskalacji konfliktu secesyjnego.
16. Abraham Lincoln (1861–1865) – zniesienie niewolnictwa, wojna secesyjna, jeden z najwybitniejszych prezydentów USA. Zginął w zamachu w 1865 roku.
17. Andrew Johnson (1865–1869) – objął urząd po Lincolnie, prowadził trudny okres odbudowy kraju (Reconstruction).
18. Ulysses S. Grant (1869–1877) – bohater wojny secesyjnej, walczył z korupcją i wspierał prawa Afroamerykanów.
19. Rutherford B. Hayes (1877–1881) – zakończył okres rekonstrukcji, wprowadził reformy administracyjne.
20. James A. Garfield (1881) – zginął w zamachu kilka miesięcy po objęciu urzędu.
21. Chester A. Arthur (1881–1885) – przeprowadził reformę służby cywilnej.
22. Grover Cleveland (1885–1889, 1893–1897) – jedyny prezydent pełniący urząd w dwóch niekolejnych kadencjach.
23. Benjamin Harrison (1889–1893) – wnuk Williama Henry’ego Harrisona, wspierał rozwój przemysłu i ekspansję USA.
24. William McKinley (1897–1901) – kierował krajem w czasie wojny hiszpańsko-amerykańskiej, zginął w zamachu.

XX wiek – globalne mocarstwo

25. Theodore Roosevelt (1901–1909) – energiczny reformator, laureat Pokojowej Nagrody Nobla, wspierał ekspansję USA.
26. William Howard Taft (1909–1913) – później został prezesem Sądu Najwyższego.
27. Woodrow Wilson (1913–1921) – prezydent w czasie I wojny światowej, autor Ligi Narodów.
28. Warren G. Harding (1921–1923) – jego kadencję przerwała śmierć, rządy obciążone aferami.
29. Calvin Coolidge (1923–1929) – prezydent czasów prosperity lat 20., zwolennik ograniczonej roli państwa.
30. Herbert Hoover (1929–1933) – kryzys gospodarczy z 1929 roku zniszczył jego popularność.
31. Franklin D. Roosevelt (1933–1945) – wprowadził „New Deal”, wyprowadził USA z kryzysu, kierował krajem w czasie II wojny światowej.
32. Harry S. Truman (1945–1953) – decyzja o użyciu bomby atomowej, plan Marshalla, początek zimnej wojny.
33. Dwight D. Eisenhower (1953–1961) – generał II wojny światowej, prowadził USA w czasie zimnej wojny i boomu gospodarczego.
34. John F. Kennedy (1961–1963) – kryzys kubański, program kosmiczny Apollo, zginął w zamachu w Dallas.
35. Lyndon B. Johnson (1963–1969) – reformy społeczne „Wielkiego Społeczeństwa”, eskalacja wojny w Wietnamie.
36. Richard Nixon (1969–1974) – otwarcie na Chiny, zakończenie wojny w Wietnamie, ustąpił po aferze Watergate.
37. Gerald Ford (1974–1977) – pierwszy prezydent, który nie był wybierany ani na wiceprezydenta, ani na prezydenta w wyborach.
38. Jimmy Carter (1977–1981) – promował prawa człowieka, później laureat Pokojowej Nagrody Nobla.
39. Ronald Reagan (1981–1989) – konserwatysta, prowadził politykę antykomunistyczną, wzmocnił gospodarkę.
40. George H. W. Bush (1989–1993) – prezydent w czasie końca zimnej wojny, wojna w Zatoce Perskiej.
41. Bill Clinton (1993–2001) – wzrost gospodarczy, skandal z Moniką Lewinsky, procedura impeachmentu.
42. George W. Bush (2001–2009) – ataki z 11 września 2001, wojny w Afganistanie i Iraku.
43. Barack Obama (2009–2017) – pierwszy czarnoskóry prezydent USA, reforma systemu zdrowia, nagroda Nobla.
44. Donald Trump (2017–2021) – kontrowersyjny miliarder, polityka „America First”, dwukrotnie poddany impeachmentowi.
45. Joe Biden (2021– ) – obecny prezydent (sierpień 2025), reprezentant Partii Demokratycznej, wcześniej wiceprezydent u boku Baracka Obamy, skoncentrowany na polityce klimatycznej, odbudowie gospodarki po pandemii i wspieraniu Ukrainy w wojnie z Rosją.

Wnioski i znaczenie dla historii świata

Lista prezydentów USA ukazuje, jak urząd prezydenta ewoluował od symbolu jedności w czasach Waszyngtona, przez rolę przywódcy narodu w trudnych chwilach wojny secesyjnej i obu wojen światowych, po funkcję globalnego lidera, który współdecyduje o losach świata. Prezydenci Stanów Zjednoczonych nie tylko kierowali swoim krajem, ale także wywierali ogromny wpływ na politykę międzynarodową, gospodarkę i kulturę całej planety.

Urząd prezydenta USA pozostaje jednym z najważniejszych elementów globalnej sceny politycznej, a każdy z przywódców odcisnął swój ślad w historii – jedni jako reformatorzy, inni jako symbole kryzysu, jeszcze inni jako twórcy nowej ery.